{"id":4376,"date":"2024-04-13T23:46:24","date_gmt":"2024-04-13T21:46:24","guid":{"rendered":"https:\/\/warsawyes.com\/?p=4376"},"modified":"2024-04-13T23:46:48","modified_gmt":"2024-04-13T21:46:48","slug":"jak-warszawa-stala-sie-stolica-polski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/eternal\/jak-warszawa-stala-sie-stolica-polski","title":{"rendered":"Jak Warszawa sta\u0142a si\u0119 stolic\u0105 Polski"},"content":{"rendered":"\n

Do XVI wieku stolic\u0105 Polski by\u0142 Krak\u00f3w. To w\u0142a\u015bnie tam rezydowali wszyscy przyw\u00f3dcy Polski. Zmian\u0119 stolicy nakaza\u0142 Kr\u00f3l Zygmunt III. Co jednak sk\u0142oni\u0142o go do podj\u0119cia takiej decyzji? W tym artykule na warsawyes.com<\/a> porozmawiamy bardziej szczeg\u00f3\u0142owo o tym, jak Warszawa sta\u0142a si\u0119 stolic\u0105 Polski.<\/p>\n\n\n\n

Przedwarunki<\/h2>\n\n\n\n

Zygmunt III mieszka\u0142 w krakowskim Zamku na Wawelu. W 1595 roku wybuch\u0142 po\u017car, w wyniku kt\u00f3rego zniszczone zosta\u0142y apartamenty polskiego w\u0142adcy. Na decyzj\u0119 kr\u00f3la wp\u0142yn\u0119\u0142y tak\u017ce wzgl\u0119dy praktyczne, gdy\u017c od 1529 roku \u017cycie w Warszawie zacz\u0119\u0142o si\u0119 aktywnie rozwija\u0107. Wzrost dobrobytu obywateli doprowadzi\u0142 do rozbudowy przysz\u0142ej stolicy Polski.<\/p>\n\n\n\n

Og\u00f3lnie pod koniec XVI wieku Warszawa z ma\u0142ego miasteczka przekszta\u0142ci\u0142a si\u0119 w o\u015brodek miejski, w kt\u00f3rym kwit\u0142a sztuka i kultura. W zwi\u0105zku z tym, \u017ce miasto aktywnie si\u0119 rozwija\u0142o, Zygmunt III coraz cz\u0119\u015bciej tam przebywa\u0142. P\u00f3\u017aniej Warszawa zacz\u0119\u0142a by\u0107 uwa\u017cana za miasto o wysokiej randzie w Polsce. Przysz\u0142a stolica mia\u0142a tak\u017ce lepsze po\u0142o\u017cenie geograficzne, co r\u00f3wnie\u017c odegra\u0142o znacz\u0105c\u0105 rol\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Warszawa jako nowa stolica<\/h2>\n\n\n\n

W 1596 roku Zygmunt III podj\u0105\u0142 decyzj\u0119 o przeniesieniu stolicy do Warszawy, gdy\u017c miasto coraz bardziej mu si\u0119 podoba\u0142o, a wydarzenia tamtych czas\u00f3w tylko przyspieszy\u0142y kr\u00f3la do podj\u0119cia tej decyzji. Ponadto Warszawa znajdowa\u0142a si\u0119 bli\u017cej Szwecji, ojczyzny g\u0142owy pa\u0144stwa. Polacy spokojnie zareagowali na to wydarzenie, gdy\u017c w tym okresie cz\u0119st\u0105 praktyk\u0105 by\u0142o to, \u017ce monarcha bardzo cz\u0119sto zmienia\u0142 miejsce pobytu.<\/p>\n\n\n\n

Ciekawostk\u0105 jest fakt, \u017ce przeniesienie stolicy do Warszawy nie zosta\u0142o potwierdzone \u017cadnym oficjalnym dokumentem. Z tego powodu Krak\u00f3w przez d\u0142ugi czas nadal by\u0142 uwa\u017cany za g\u0142\u00f3wne miasto Polski. W dalszym ci\u0105gu odbywa\u0142y si\u0119 tu wszystkie uroczysto\u015bci pa\u0144stwowe, w tym koronacje i pogrzeby. Przechowywano tam tak\u017ce wszystkie insygnia kr\u00f3lewskie.<\/p>\n\n\n\n

Do pierwszej po\u0142owy XVII wieku mi\u0119dzy Warszaw\u0105 a Krakowem istnia\u0142a pewna konkurencja. Znikn\u0119\u0142a ona, gdy w 1611 roku Zygmunt III oficjalnie wybra\u0142 sobie rezydencj\u0119 w nowej stolicy. Wtedy w Warszawie zacz\u0119\u0142o rozwija\u0107 si\u0119 prawdziwe \u017cycie polityczne i dyplomatyczne kraju.<\/p>\n\n\n\n

Kiedy Zygmunt III osiedli\u0142 si\u0119 w nowej stolicy, mieszka\u0142o tam zaledwie kilka tysi\u0119cy os\u00f3b. Nast\u0119pnie, zgodnie z uni\u0105 lubelsk\u0105, zawart\u0105 mi\u0119dzy Polsk\u0105 a Litw\u0105 w 1569 roku, Warszawa sta\u0142a si\u0119 stolic\u0105 polskiego parlamentaryzmu, gdy\u017c stamt\u0105d \u0142atwiej by\u0142o dotrze\u0107 litewskim pos\u0142om i senatorom. W rezultacie do miasta zacz\u0119li si\u0119 przeprowadza\u0107 Polacy z innych miast kraju.<\/p>\n\n\n\n

Po raz pierwszy Warszawa zosta\u0142a nazwana stolic\u0105 w 1793 roku. Przez ponad dwa stulecia miasto nie by\u0142o oficjalnie kojarzone z tym statusem. Po zako\u0144czeniu I wojny \u015bwiatowej, kiedy odrodzi\u0142o si\u0119 pa\u0144stwo polskie, nikt nie mia\u0142 ju\u017c w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce stolic\u0105 pa\u0144stwa nad Wis\u0142\u0105 jest Warszawa.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Stolica II Rzeczypospolitej<\/h2>\n\n\n\n

W 1918 roku Polska uzyska\u0142a niepodleg\u0142o\u015b\u0107. W rezultacie Warszawa ponownie sta\u0142a si\u0119 stolic\u0105. Miasto sta\u0142o si\u0119 g\u0142\u00f3wnym o\u015brodkiem mi\u0119dzywojennej II Rzeczypospolitej. W Warszawie wci\u0105\u017c mo\u017cna zobaczy\u0107 dziedzictwo dynamicznego rozwoju okresu mi\u0119dzywojennego. Wzniesiono w\u00f3wczas liczne budynki nowych instytucji pa\u0144stwowych. Ponadto formowa\u0142y si\u0119 ca\u0142e charakterystyczne dla metropolii dzielnice. W czasie II wojny \u015bwiatowej wi\u0119kszo\u015b\u0107 tych budowli uleg\u0142a zniszczeniu. Po zaj\u0119ciu Warszawy przez Niemc\u00f3w Krak\u00f3w sta\u0142 si\u0119 stolic\u0105 Generalnego Gubernatorstwa. W zwi\u0105zku z dzia\u0142aniami wojennymi legalny rz\u0105d Polski tymczasowo przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do Londynu. W 1952 roku powsta\u0142a Konstytucja PRL, w kt\u00f3rej po raz pierwszy zawarto postanowienia dotycz\u0105ce statusu sto\u0142ecznego Warszawy. W XXI wieku Warszawa jest uznan\u0105 stolic\u0105 Polski i najwi\u0119kszym miastem kraju. Cho\u0107 humorystyczna piosenka \u201eNie przeno\u015bcie nam stolicy do Krakowa\u201d w wykonaniu zespo\u0142u \u201ePod Bud\u0105\u201d nadal \u017cyje w polskiej kulturze.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Do XVI wieku stolic\u0105 Polski by\u0142 Krak\u00f3w. To w\u0142a\u015bnie tam rezydowali wszyscy przyw\u00f3dcy Polski. Zmian\u0119 stolicy nakaza\u0142 Kr\u00f3l Zygmunt III. Co jednak sk\u0142oni\u0142o go do podj\u0119cia takiej decyzji? W tym artykule na warsawyes.com porozmawiamy bardziej szczeg\u00f3\u0142owo o tym, jak Warszawa sta\u0142a si\u0119 stolic\u0105 Polski. Przedwarunki Zygmunt III mieszka\u0142 w krakowskim Zamku na Wawelu. W 1595 […]<\/p>\n","protected":false},"author":301,"featured_media":4204,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[501],"tags":[992,1958,1963,1005,1006,1018,1962,1959,1961,1960],"moimportance":[104],"motype":[494],"moformat":[89],"class_list":{"0":"post-4376","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-o-burmistrzu","8":"tag-historia-warszawy","9":"tag-jak-warszawa-stala-sie-stolica-polski","10":"tag-o-przeniesieniu-stolicy-do-warszawy","11":"tag-politycy-warszawy","12":"tag-polityka-w-warszawie","13":"tag-slynne-polityki-warszawy","14":"tag-stolica-ii-rzeczypospolitej","15":"tag-stolica-polski","16":"tag-warszawa-jako-nowa-stolica","17":"tag-zygmunt-iii","18":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","19":"motype-eternal","20":"moformat-vlasna"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4376","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/301"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4376"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4376\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4380,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4376\/revisions\/4380"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4204"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4376"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4376"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4376"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=4376"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=4376"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=4376"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}