{"id":9205,"date":"2026-02-25T03:34:06","date_gmt":"2026-02-25T02:34:06","guid":{"rendered":"https:\/\/warsawyes.com\/?p=9205"},"modified":"2025-10-02T17:28:11","modified_gmt":"2025-10-02T15:28:11","slug":"zwiazek-legionistek-polskich-zenski-ruch-weteranek-w-drugiej-rzeczypospolitej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/eternal\/zwiazek-legionistek-polskich-zenski-ruch-weteranek-w-drugiej-rzeczypospolitej","title":{"rendered":"Zwi\u0105zek Legionistek Polskich: \u017be\u0144ski ruch weteranek w Drugiej Rzeczypospolitej"},"content":{"rendered":"\n

Zwi\u0105zek Legionistek Polskich (ZLP) by\u0142 wyj\u0105tkow\u0105 organizacj\u0105 w przedwojennej Polsce. Skupia\u0142 weteranki Ochotniczej Legii Kobiet (OLK) \u2013 pierwszej regularnej kobiecej<\/a> formacji wojskowej na ziemiach polskich. Tym samym ZLP sta\u0142 si\u0119 nie tylko symbolem udzia\u0142u kobiet w walkach o niepodleg\u0142o\u015b\u0107, lecz tak\u017ce wa\u017cnym czynnikiem w procesie legalizowania ich miejsca w si\u0142ach zbrojnych. Wi\u0119cej na warsawyes.com<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Historia powstania i rozwoju Zwi\u0105zku Legionistek Polskich<\/h2>\n\n\n\n

Utworzenie Zwi\u0105zku Legionistek Polskich jest \u015bci\u015ble zwi\u0105zane z postaci\u0105 podpu\u0142kownik Aleksandry Zag\u00f3rskiej \u2013 dow\u00f3dczyni Ochotniczej Legii Kobiet. By\u0142a to pierwsza regularna kobieca formacja wojskowa na ziemiach polskich, powo\u0142ana w trakcie wojny polsko-ukrai\u0144skiej w 1918 roku. Cho\u0107 likwidacja OLK w 1922 roku by\u0142a dotkliwym ciosem dla jej kierownictwa, by\u0142e legionistki nie zaprzesta\u0142y dzia\u0142alno\u015bci. W okresie mi\u0119dzywojennym aktywnie promowa\u0142y ide\u0119 wychowania wojskowo-patriotycznego kobiet oraz wspiera\u0142y rozw\u00f3j edukacji obronnej.<\/p>\n\n\n\n

Oficjalny pocz\u0105tek dzia\u0142alno\u015bci Zwi\u0105zku Legionistek Polskich datuje si\u0119 na kwiecie\u0144 1929 roku, kiedy w Warszawie odby\u0142 si\u0119 pierwszy zjazd organizacyjny. Podstaw\u0105 prawn\u0105 dzia\u0142ania sta\u0142y si\u0119 opracowane w\u00f3wczas statut i regulamin. Struktura organizacji by\u0142a precyzyjnie przemy\u015blana: terenowe oddzia\u0142y tworzy\u0142y komendy, sk\u0142adaj\u0105ce si\u0119 z 20 kobiet, kt\u00f3re podlega\u0142y kierownictwu w stolicy. Najwy\u017cszymi organami w\u0142adzy by\u0142y Walne Zgromadzenie Delegatek, Zarz\u0105d G\u0142\u00f3wny oraz Komisja Rewizyjna.<\/p>\n\n\n\n

Ju\u017c pod koniec 1930 roku pierwsze oddzia\u0142y Zwi\u0105zku Legionistek Polskich powsta\u0142y w Warszawie, Krakowie, Poznaniu, \u0141odzi i Lwowie. Najwi\u0119kszy wp\u0142yw mia\u0142y o\u015brodki w Warszawie i \u0141odzi \u2013 wsp\u00f3lnie skupia\u0142y niemal po\u0142ow\u0119 wszystkich cz\u0142onki\u0144. By\u0142o to wynikiem aktywnej kampanii popularyzuj\u0105cej ZLP, co \u015bwiadczy\u0142o o wysokim poziomie entuzjazmu i zaanga\u017cowania organizatorek. Pomimo wojskowego rodowodu, skupi\u0142y si\u0119 one przede wszystkim na pracy spo\u0142ecznej i wzajemnej pomocy. Organizacja pomaga\u0142a w za\u0142atwianiu emerytur dla by\u0142ych uczestniczek dzia\u0142a\u0144 wojennych, szuka\u0142a pracy dla bezrobotnych i udziela\u0142a wsparcia materialnego. Kobiety otrzymywa\u0142y nie tylko pomoc finansow\u0105, ale tak\u017ce paczki \u017cywno\u015bciowe, bezp\u0142atne obiady i mo\u017cliwo\u015b\u0107 wys\u0142ania dzieci na kolonie letnie.<\/p>\n\n\n\n

Nieustanna dzia\u0142alno\u015b\u0107 by\u0142ych legionistek w sferze edukacji wojskowej kobiet przynios\u0142a wymierne rezultaty. Ich wieloletnia praca w ZLP i PWK (Przeszkolenie Wojskowe Kobiet) przyczyni\u0142a si\u0119 do tego, \u017ce kwestia udzia\u0142u kobiet w si\u0142ach zbrojnych zosta\u0142a oficjalnie uregulowana prawnie. Kluczowym momentem by\u0142a ustawa \u201eO powszechnym obowi\u0105zku wojskowym\u201d, uchwalona 9 kwietnia 1938 roku. W jej artykule 104. po raz pierwszy jasno okre\u015blono, \u017ce kobiety, kt\u00f3re przesz\u0142y odpowiednie przeszkolenie, podlegaj\u0105 obowi\u0105zkowej pomocniczej s\u0142u\u017cbie wojskowej. Co symboliczne, ustaw\u0119 uchwalono dok\u0142adnie w dwudziest\u0105 rocznic\u0119 utworzenia Ochotniczej Legii Kobiet.<\/p>\n\n\n\n

Triumf okaza\u0142 si\u0119 jednak kr\u00f3tki. Ju\u017c we wrze\u015bniu 1939 roku wybuch\u0142a II wojna \u015bwiatowa, kt\u00f3ra przekre\u015bli\u0142a plany dalszego rozwoju Zwi\u0105zku Legionistek Polskich. Organizacja ju\u017c nigdy nie wznowi\u0142a dzia\u0142alno\u015bci w przedwojennej formie. Wiele jej uczestniczek, wychowanych w duchu s\u0142u\u017cby Ojczy\u017anie, w\u0142\u0105czy\u0142o si\u0119 w podziemny ruch oporu. By\u0142e \u017co\u0142nierki Ochotniczej Legii Kobiet i aktywistki ZLP zasili\u0142y szeregi Armii Krajowej oraz innych organizacji niepodleg\u0142o\u015bciowych.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Urz\u0105d Miasta \u0141odzi – \u0141\u00d3D\u0179.PL<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Uznanie i znaczenie dzia\u0142alno\u015bci Zwi\u0105zku Legionistek Polskich<\/h2>\n\n\n\n

Zwi\u0105zek Legionistek Polskich odegra\u0142 wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w mi\u0119dzywojennej Polsce jako weteranacka i spo\u0142eczno-polityczna organizacja kobieca. Nie tylko wspiera\u0142 by\u0142e uczestniczki Ochotniczej Legii Kobiet i ich rodziny, ale tak\u017ce aktywnie piel\u0119gnowa\u0142 pami\u0119\u0107 o tradycjach bojowych, kultywowa\u0142 spu\u015bcizn\u0119 J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego i promowa\u0142 ide\u0119 wyszkolenia wojskowego kobiet. Najwi\u0119kszym osi\u0105gni\u0119ciem ZLP by\u0142o prawne uregulowanie udzia\u0142u kobiet w s\u0142u\u017cbie wojskowej na mocy ustawy z 1938 roku, co symbolicznie uwie\u0144czy\u0142o dwudziestoletnie wysi\u0142ki by\u0142ych legionistek. Pomimo zaprzestania dzia\u0142alno\u015bci w 1939 roku, wiele cz\u0142onki\u0144 kontynuowa\u0142o walk\u0119 w organizacjach podziemnych.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Wikipedia<\/figcaption><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zwi\u0105zek Legionistek Polskich (ZLP) by\u0142 wyj\u0105tkow\u0105 organizacj\u0105 w przedwojennej Polsce. Skupia\u0142 weteranki Ochotniczej Legii Kobiet (OLK) \u2013 pierwszej regularnej kobiecej formacji wojskowej na ziemiach polskich. Tym samym ZLP sta\u0142 si\u0119 nie tylko symbolem udzia\u0142u kobiet w walkach o niepodleg\u0142o\u015b\u0107, lecz tak\u017ce wa\u017cnym czynnikiem w procesie legalizowania ich miejsca w si\u0142ach zbrojnych. Wi\u0119cej na warsawyes.com. Historia […]<\/p>\n","protected":false},"author":360,"featured_media":9194,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[502],"tags":[3623,3744,2327,3743,3740,3624,3742,3403,3741,3745],"moimportance":[101,104],"motype":[494],"moformat":[89],"class_list":{"0":"post-9205","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-voenna-istoria","8":"tag-akcje-warszawskie","9":"tag-aleksandra-zagorska","10":"tag-armia-krajowa","11":"tag-ochotnicza-legia-kobiet","12":"tag-olk-3","13":"tag-organizacja-weteranow","14":"tag-ruch-weteranek","15":"tag-warszawscy-aktywisci","16":"tag-zlp-3","17":"tag-zwiazek-legionistek-polskich","18":"moimportance-golovna-novyna","19":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","20":"motype-eternal","21":"moformat-vlasna"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9205","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/360"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9205"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9205\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9212,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9205\/revisions\/9212"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9194"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9205"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9205"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9205"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=9205"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=9205"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=9205"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}